hà thờ là nơi thờ cúng vị Thám hoa Mai Anh Tuấn, người đã đỗ ngôi vị thám hoa trong kỳ thi Đình năm Thiệu Trị thứ ba, và vào làm quan trong triều đình nhà Nguyễn ở Huế. Khi con nhỏ ông nổi tiếng là người có tư chất thông minh. Khi làm quan ông nổi tiếng là người thanh liêm và yêu nước, thương dân. Năm Tự Đức thứ 11, ông đã có tấu sớ trình vua việc không nên thực hiện lễ nghi như nhà vua đã định đối với một viên quan nào đó của nhà Thanh, và không được lòng hoàng thượng nên đã bị chuyển đi làm sứ ở Lạng Sơn, ở đó đang có giao tranh với quan Thanh. Vốn là một quan văn nên khi ra trận mạc ông đã tử trận, khi đó ông 37 tuổi. Quê nhà ông ở Nga Sơn, Thanh Hoá đã lập đền thờ ông kể từ đó. Tuy nhiên do thời gian đã lâu, cùng với chiến tranh và nhiều trận lụt lội đã xảy ra nơi đây nên ngôi đền thờ đã xuống cấp và cho đến trước khi cải tạo thì là không còn chút dấu vết gì. Trước hoàn cảnh đó, con cháu trong dòng họ Mai đã tổ chức xây dựng lại nhà thờ ông.
Nhà thờ Thám Hoa Mai Anh Tuấn được xây dựng trên đúng nền đất cũ, gồm các toà nhà: nhà thờ chính, nhà bia đặt các tấm bia cổ và bia mới có liên quan tới vị Thám hoa, và một nhà phụ để phục vụ việc chuẩn bị và bếp núc cho các ngày lễ lớn và lễ hàng tháng. Tổ chức sắp xếp các nhà tuân thủ đúng hướng trước đây, cổng và lối vào nằm trên trục dũng đạo, nhà thờ mặt hướng chính nam. Hình thức kiến trúc tuân thủ theo lối kiến trúc truyền thống dân gian của nhà thờ cũ cũng như các công trình tôn giáo vùng đồng bằng Bắc bộ.
Mặt bằng bố trí không gian nhà thờ giữ nguyên hình thức ba gian truyền thống, gian giữa lập bàn thờ, hai gian bên lập các bàn thờ nhỏ.
Một sự thay đổi lớn cho nhà thờ đó là vật liệu xây dựng chuyển từ gỗ sang bê tông cốt thép. Sự thay đổi này là sự phù hợp về mặt quản lý, xây dựng và nguồn kinh phí tại thời điểm xây dựng.
Để đạt được sự phù hợp về vật liệu xây dựng mới cho hình thức kiến trúc truyền thống, các bộ phận trong cấu kiện được xử lý bằng giải pháp hiện đại hoá. Các dầm thẳng hay chéo thay cho các bộ vì, quá giang, bẩy và kẻ… để vừa đóng vai trò kết cấu chịu lực vừa đáp ứng yêu cầu thi công thuận tiện, không phức tạp.
Các cửa gỗ thông gió phía trên cửa ra vào được thay bằng tường gạch tạo lỗ, sẽ hút gió trời đi xuyên qua nhà, tạo điều kiện vi khí hậu. Các bậu cửa ra vào trong nếp nhà truyền thống được giữ nguyên trong thiết kế này.
Công trình đã hoàn thành vào cuối năm 2008, sau đó đã được công nhận di tích lịch sử của tỉnh Thanh Hoá. Hàng năm công trình đón một lượng khách lớn các con cháu dòng họ Mai từ khắp cả nước về tưởng nhớ đến cụ; các đoàn học sinh từ các trường trong toàn huyện về dâng hương vào các dịp đầu năm học, trước các kỳ thi lớn và dịp giỗ; cùng rất nhiều con cháu khắp nơi có dịp đều ghé qua thắp nén nhang tưởng nhớ đến vị Thám hoa đã vinh danh vùng đất Nga Thạch.